ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΥΣΕΙΣ

Τι είναι τα βιώσιμα ψαρικά;

Για να είναι βιώσιμα τα ψαρικά πρέπει πληρούνται τα παρακάτω κριτήρια:

•Πρέπει να φαίνεται από πού προήλθαν
•Οι αλιείς ή οι παραγωγοί πρέπει να προστατεύουν τους θαλάσσιους οικοτόπους
•Οι αλιείς ή οι παραγωγοί πρέπει να νοιάζονται για τα απειλούμενα είδη
•Οι αλιείς δεν πρέπει να ψαρεύουν περισσότερα ψάρια από αυτά που μπορούν να αναπληρωθούν με φυσικό τρόπο
•Οι αλιείες ή οι παραγωγοί πρέπει να σέβονται την εργατική νομοθεσία και να ενδιαφέρονται για τις ανάγκες των αλιευτικών κοινοτήτων
•Φυσικά, να είναι νόμιμα

Η πιστοποίση των παραπάνω όμως μπορεί να γίνει μόνο από επίσημους οργανισμούς όπως το MSC και το ASC

Πρέπει να διαλέγω εγχώρια ή εισαγόμενα ψαρικα;

Η καλύτερη επιλογή πάντα είναι εγχώρια ψαρικά που αλιεύθηκαν με βιώσιμο τρόπο. Τα ντόπια ψαρικά ενισχύουν την τοπική οικονομία και δεν διανύουν μεγάλη απόσταση μέχρι το πιάτο μας.

Η Ευρώπη είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας ψαρικών παγκοσμίως και το μεγαλύτερο μέρος των εισαγωγών της προέρχεται από τις αναπτυσσόμενες χώρες. Σύμφωνα με τον FAO, το 61% όλων των εξαγωγών ψαρικών προέρχεται από τις αναπτυσσόμενες χώρες. Αγοράζοντας εισαγόμενα ψαρικά από βιώσιμες πηγές οι καταναλωτές ενισχύουν τις παράκτιες κοινότητες στις αναπτυσσόμενες χώρες, προστατεύοντας παράλληλα τους πληθυσμούς ψαριών και το φυσικό τους περιβάλλον. Η ευημερία, το εισόδημα και η διατροφική ασφάλεια των ψαράδων εξαρτώνται από την βιώσιμη αλιεία και υδατοκαλλιέργεια.

Τι μας δείχνει το σήμα της ΕΕ για τα βιολογικά προϊόντα;

Η παραγωγή βιολογικών προϊόντων στην ΕΕ διέπεται από αυστηρή νομοθεσία, η οποία πρέπει να τηρείται σε όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας, της επεξεργασίας και του εμπορίου. Βάσει των ευρωπαϊκών κανονισμών, στη βιολογική υδατοκαλλιέργεια πρέπει να χρησιμοποιούνται βιολογικές πρωτεϊνούχες καλλιέργειες και πρώτες ύλες από βιώσιμα ψαρικά για την εκτροφή σαρκοβόρων ψαριών. Επίσης, πρέπει να χρησιμοποιούνται βιολογικοί γεννήτορες, ενώ απαγορεύονται οι ορμόνες και τα παράγωγά τους. Η συμμόρφωση με τους παραπάνω κανόνες είναι υποχρεωτική και παρακολουθείται συστηματικά. Οι ετικέτες βιολογικών προϊόντων πρέπει να αναγράφουν το όνομα της εταιρείας παραγωγής, επεξεργασίας και διανομής, καθώς επίσης και την επωνυμία ή τον κωδικό αριθμό της Εθνικής Αρχής Πιστοποίησης.

Πέρα από το σήμα της ΕΕ για τα βιολογικά προϊόντα, υπάρχουν και άλλα σήματα που ξεπερνούν τα αυστηρά πρότυπα της ΕΕ για την βιολογική εκτροφή και καλλιέργεια. Δες τις συμβουλές του WWF για τα βιολογικά προϊόντα!

.

EU organic logo

Τι είναι το «MSC»;
Το σήμα του Marine Stewardship Council στα ψαρικά δείχνει ότι το προϊόν προέρχεται από πιστοποιημένους αλιευτικούς στόλους που τηρούν τις αρχές:

•Βιώσιμοι πληθυσμοί ψαριών: η αλιεία πρέπει να διεξάγεται με τέτοιο τρόπο που να διασφαλίζει ότι ως δραστηριότητα θα μπορεί να συνεχιστεί στο μέλλον, χωρίς να θέτει σε κίνδυνο οποιαδήποτε στιγμή την ευημερία των πληθυσμών ψαριών.
•Ελαχιστοποίηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων: η αλιεία πρέπει να διατηρεί τη δομή, την παραγωγικότητα και την βιοποικιλότητα των οικοσυστημάτων.
•Αποτελεσματική διαχείριση: οι αλιευτικοί στόλοι πρέπει να συμμορφώνονται με τη νομοθεσία και να μπορούν να ανταποκριθούν στις μεταβαλλόμενες συνθήκες.

Μάθετε περισσότερα για το πρότυπο MSC :www.msc.org

Τι είναι το πρότυπο «ASC»

Επιλέγοντας προϊόντα πιστοποιημένα κατά το πρότυπο ASC σημαίνει ότι αγοράζουμε ψαρικά υπεύθυνης υδατοκαλλιέργειας. Το Aquaculture Stewardship Council είναι ένας διεθνής οργανισμός που πιστοποιεί την υπεύθυνη εκτροφή ψαρικών. Σήμερα υπάρχουν 8 κριτήρια για την υπεύθυνη εκτροφή ψαρικών, τα οποία καλύπτουν 12 είδη: την τιλάπια, το παγκάσιους, τον σολομό, την πέστροφα, τις γαρίδες, τα δίθυρα μαλάκια (μύδια, αχιβάδες, στρείδια, χτένια), το αυτί της θάλασσας και το μαγιάτικο. Τα κριτήρια αυτά ορίστηκαν μετά από συζητήσεις εκπροσώπων από διάφορους κλάδους και συγκεκριμένα από τη βιομηχανία της υδατοκαλλιέργειας, του λιανικού εμπορίου, της βιομηχανίας τροφίμων, των ΜΚΟ, της κυβέρνησης και της επιστημονικής κοινότητας.

Πρωταρχικός ρόλος του προτύπου ASC είναι να διαχειριστεί τα παγκόσμια πρότυπα για την υδατοκαλλιέργεια και να μεταμορφώσει την υδατοκαλλιέργεια ώστε να είναι περιβαλλοντικά και κοινωνικά υπεύθυνη.

Μάθε εδώ περισσότερα για το πρότυπο

Τι είναι η υδατοκαλλιέργεια;

Πάνω από τα μισά από τα ψαρικά που καταναλώνουμε προέρχονται από υδατοκαλλιέργεια, η οποία σήμερα αποτελεί την ταχύτερα αναπτυσσόμενη βιομηχανία τροφής παγκοσμίως. Η ανάπτυξη αυτή όμως σε πολλές περιπτώσεις συνοδεύεται από αρνητικές επιπτώσεις στην κοινωνία και το περιβάλλον. Όταν πάντως η υδατοκαλλιέργεια διεξάγεται με υπεύθυνο τρόπο, οι επιπτώσεις της στα θαλάσσια οικοσυστήματα μειώνονται σημαντικά, ενώ επωφελούνται οι τοπικές κοινότητες.

Τι να επιλέξω; Ψάρια υδατοκαλλιέργειας ή άγρια ψάρια;

Αυτή η ερώτηση δεν μπορεί να απαντηθεί απλά με ένα «ναι» ή ένα «όχι». Σίγουρα τα άγρια ψάρια θεωρούνται υγιεινά καθώς προέρχονται απευθείας από το φυσικό περιβάλλον, όμως είναι αμφίβολο αν οι θάλασσές μας θα είναι σε θέση να καλύψουν τη ζήτηση ενός ολοένα αυξανόμενου πληθυσμού που το 2050 αναμένεται να φτάσει τα 9 δισεκατομμύρια. Οι πληθυσμοί ψαριών υπεραλιεύονται εδώ και δεκαετίες και οι θάλασσές μας έχουν ήδη αρχίσει να αδειάζουν. Σύμφωνα με τις προβλέψεις λοιπόν ο κλάδος της υδατοκαλλιέργειας τα επόμενα 15 χρόνια θα συνεχίσει να αναπτύσσεται, έτσι ώστε να καλύψει την αυξανόμενη ζήτηση. Η υδατοκαλλιέργεια θα μπορούσε να μειώσει τις πιέσεις στους πληθυσμούς ψαριών, ωφελώντας τους λαούς των αναπτυσσόμενων χωρών. Για να γίνει αυτό φυσικά χρειάζονται επενδύσεις, τεχνολογική ανάπτυξη και ισχυρή νομοθεσία.

Το ψάρι είναι το νούμερο ένα εμπορεύσιμο αγαθό παγκοσμίως. Ας διασφαλίσουμε ότι το ψάρι που τρώμε, είτε άγριο είτε ιχθυοκαλλιέργειας, προέρχεται από βιώσιμες και υπεύθυνες πρακτικές.

ΑΠΕΙΛΕΣ

Τι είναι η υπεραλίευση;

Υπεραλίευση είναι η αλιεία περισσότερων ψαριών από αυτά που μπορούν να «αντικατασταθούν» μέσω της φυσικής αναπαραγωγής. Το να αλιεύουμε όσα περισσότερα ψάρια μπορούμε μπορεί να φαίνεται επικερδές όμως οι συνέπειες είναι τρομακτικές…

Η υπεραλίευση δεν επηρεάζει μόνο την ισορροπία της ζωής στους ωκεανούς, αλλά και την κοινωνική και οικονομική ευημερία των παράκτιων κοινοτήτων που εξαρτώνται από την αλιεία για τροφή και εισόδημα. Η ανεξέλεγκτη αλιεία, με μη βιώσιμες πρακτικές, τα τελευταία 50 χρόνια έχει ωθήσει πολλούς πληθυσμούς ψαριών στα όρια της κατάρρευσης. Σήμερα όμως όλο και περισσότεροι ψαράδες αναγνωρίζουν ότι πρέπει να προστατέψουν τους πληθυσμούς ψαριών και το θαλάσσιο περιβάλλον. Το WWF συνεργάζεται στενά με όλα τα εμπλεκόμενα μέρη για να βελτιώσει την διαχείριση της αλιείας παγκοσμίως, στηρίζοντας τις βιώσιμες πρακτικές που διατηρούν τα οικοσυστήματα, τα εισοδήματα και την διατροφική ασφάλεια.

Γιατί το WWF δεν συστήνει να μην τρώμε θαλασσινά;

Τα ψάρια είναι σημαντική πηγή πρωτεΐνης άρα ζωτικής σημασίας για την παγκόσμια διατροφική ασφάλεια. Το 2010 η πρόσληψη ζωικής πρωτεΐνης από ψάρια στον παγκόσμιο πληθυσμό έφτασε το 16,7%, ενώ για 2,9 δισεκατομμύρια ανθρώπους το ποσοστό αυτό άγγιξε το 20%. Την ίδια χρονιά, η πρωτεΐνη από ψάρια συνιστούσε το 6,5% της συνολικής πρωτεΐνης που κατανάλωσε ο άνθρωπος. Επιπλέον, πάνω από 800 εκατομμύρια άνθρωποι εξαρτώνται οικονομικά από την αλιεία, την επεξεργασία, την παραγωγή και την πώληση ψαρικών. Τα τελευταία χρόνια μάλιστα οι θέσεις εργασίας στον κλάδο της αλιείας αυξήθηκαν σημαντικά. Άλλο ένα πλεονέκτημα των ψαρικών είναι ότι χρειάζονται μικρότερη ποσότητα ζωοτροφής σε σχέση με άλλα ζώα εκτροφής όπως τα βοοειδή, οι χοίροι και τα κοτόπουλα. Πέραν αυτού, και το ανθρακικό αποτύπωμα της υδατοκαλλιέργειας είναι σημαντικά χαμηλότερο σε σχέση με την εκτροφή ζώων και θα μπορούσε ακόμα να φτάσει τα επίπεδα της γεωργικής παραγωγής.

Τι είναι η παρεμπίπτουσα αλιεία;

Όπου υπάρχει αλιεία υπάρχουν και παρεμπίπτοντα αλιεύματα, δηλαδή ψάρια που δεν έχουν εμπορική αξία και απορρίπτονται πίσω στις θάλασσες, πολύ συχνά νεκρά ή μισοπεθαμένα. Η παρεμπίπτουσα αλιεία είναι αποτέλεσμα μη επιλεκτικών μεθόδων αλιείας που καλύπτουν ευρείες περιοχές και πιάνουν πολλά άλλα ψάρια εκτός από το είδος που στοχεύουν. Περίπου το 40% των παγκόσμιων αλιευμάτων είναι παρεμπίπτοντα αλιεύματα.

Γιατί δεν χρησιμοποιούμε όλα τα ψάρια που ψαρεύουμε;

Η βιώσιμη αλιεία εξαρτάται από την σωστή διαχείριση, δηλαδή την θέσπιση ανώτατων ορίων ή αλιευτικής προσπάθειας για την αλιεία ενός είδους και την αποφυγή παρεμπιπτόντων αλιευμάτων ή την αλιεία υπομεγεθών (πολύ νεαρών ψαριών). Το να τρώμε οτιδήποτε αλιεύεται σημαίνει ότι καταναλώνουμε τυχαία διάφορα είδη ψαριών, ανεξαρτήτως αν ο πληθυσμός τους έχει συρρικνωθεί και κινδυνεύει. Επιπλέον, με το να τρώμε υπομεγέθη ψάρια θα χειροτερεύαμε πολύ περισσότερο την κατάσταση, καθώς όλο και λιγότερα ψάρια θα είχαν την ευκαιρία να αναπαραχθούν. Μόνο με τη αυστηρή θέσπιση και εφαρμογή της νομοθεσίας μπορούμε να διαχειριστούμε υπεύθυνα τα ιχθυοαποθέματα διασφαλίζοντας ότι οι πληθυσμοί ψαριών δεν θα καταρρεύσουν.

Τι είναι η παράνομη αλιεία;

Η παράνομη, λαθραία και άναρχη αλιεία (ΠΛΑ) είναι ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα που συμβάλλει στην υπεραλίευση και δημιουργεί αθέμιτο ανταγωνισμό. Κάθε χρόνο, το 30% των αλιευμάτων προέρχεται από δραστηριότητες παράνομης αλιείας. Το ποσοστό αυτό δυστυχώς αφορά και είδη που οι πληθυσμοί τους κινδυνεύουν σοβαρά από την υπεραλίευση. Εκτός αυτού, η παράνομη αλιεία απειλεί το εισόδημα των ανθρώπων που εξαρτώνται από τις υγιείς θάλασσες για να επιβιώσουν. Στην καταπολέμηση του φαινομένου βοηθά η ευρωπαϊκή οδηγία για την υποχρεωτική σήμανση, ενώ ως προληπτικά μέτρα σημαντικό ρόλο παίζουν η συστηματική παρακολούθηση και η επιτήρηση από τις αρμόδιες Αρχές.

Share This